کم کاری تیروئید

نویسنده سارا فرخی
بررسی علمی دکتر فاطمه خلیلی

کم کاری تیروئید شرایطی است که غده تیروئید شما به اندازه کافی برخی از هورمون های مهم را تولید نمی کند. تیروئید شما یک غده کوچک و پروانه ای شکل است که در پایه جلوی گردنتان، درست زیر  يا سيب آدم (توده غضروفی جلوی گلو كه در مردان برجسته تر است) قرار دارد.

هورمونهای تولید شده توسط غده تیروئید – تری یدوتیرونین (T۳) و تیروکسین (T۴) - تأثیر بسیار زیادی بر سلامتی شما دارند و بر همه جنبه های متابولیسم شما تأثیر می گذارد. این هورمون ها همچنین بر عملکردهای حیاتی مانند دمای بدن و ضربان قلب تأثیر می گذارند. کم کاری تیروئید با گذشت زمان، کم کاری تیروئیدی که درمان نشود ومورد پیگیری قرار نگیرد می تواند مشکلات زیادی برای سلامتی شما مانند چاقی، درد مفاصل، ناباروری و بیماری های قلبی ایجاد کند

هورمونهای تیروئید بر ضربان قلب و متابولیسم بدن تاثیر میگذارند. کم کاری تیروئید در صورت درمان نشدن میتواند منجر به چاقی، دردر مفاصل، ناباروری و بیماری های قلبی شود.

علائم کم کاری تیروئید

علائم و نشانه های کم کاری تیروئید بسته به شدت کمبود هورمون متفاوت است. مشکلات مربوط به آن، اغلب به آرامی و طی چند سال گسترش می یابند. در ابتدا، به سختی می توانید متوجه علائم کم کاری تیروئید، مانند خستگی و افزایش وزن شوید. یا ممکن است شما نشانه های آن را به پیر شدن یا افزایش سن خود نسبت دهید. اما از آنجا که طی این اتفاق متابولیسم (سوخت و ساز بدن) شما کند می شود، ممکن است مشکلات بارزتری را به وجود بیاورد.

علائم کم کاری تیروئید ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • خستگی
  • افزایش حساسیت به سرما
  • یبوست
  • پوست خشک
  • افزایش وزن
  • پف کردن صورت 
  • احساس خشم
  • گرفتگی صدا یا سینه
  • ضعف عضلانی
  • افزایش سطح کلسترول خون 
  • درد، حساسیت و سفتی عضلانی
  • درد، سفتی یا تورم در مفاصل شما
  • برای خانم ها، قاعدگی های نا منظم و یا سنگین از لحاظ خون ریزی
  • نازک  شدن موها
  • ضربان آهسته قلب 
  • افسردگی
  • اختلال در حافظه 
  • بزرگ شدن غده تیروئید (گواتر)

چه زمانی به پزشک مراجعه کنید؟

اگر بی دلیل احساس خستگی کردید یا به هر یک از علائم یا نشانه های کم کاری تیروئید مانند :

  • خشکی پوست
  • صورت رنگ و رو رفته
  • پف کردن صورت
  • یبوست 
  • دچار گرفتگی صدا و خشن شدن صدا 

هستید به پزشک متخصص مراجعه کنید.

اگر برای درمان کم کاری تیروئید از هورمون درمانی استفاده می کنید، بهتر است هرچند وقت یک بار، توسط پزشک خود ویزیت شوید. در ابتدا، لازم است که مطمئن شوید که مقدار مناسب دارو را دریافت می کنید. با گذشت زمان، دوز مورد نیاز بدن شما ممکن است تغییر کند.

علل هیپوتیروئیدیسم

هنگامی که تیروئید شما به اندازه کافی هورمون تولید نکند، تعادل واکنش های شیمیایی در بدن شما می تواند برهم بخورد. علل مختلفی از جمله بیماری‌های خود ایمنی، درمان های پرکاری تیروئید، پرتودرمانی، جراحی تیروئید و برخی داروهای خاص می تواند برای بروز هایپو تیروئیدیسم وجود داشته باشد.

همان طور که توضیح دادیم، کم کاری تیروئید هنگامی صورت می گیرد که این غده نتواند هورمون کافی و مخصوص خود را تولید کند. کم کاری تیروئید ممکن است به دلیل عوامل مختلفی ایجاد شود، از جمله:

۱. بیماری های خودایمنی

شایع ترین علت کم کاری تیروئید، بروز یک اختلال خود ایمنی است که به "تیروئیدیت هاشیموتو" معروف است. اختلالات خود ایمنی هنگامی اتفاق می افتند که سیستم ایمنی بدن شما پادتن هایی تولید می کند که اشتباها به بافت های خودی حمله می کنند. بعضی اوقات این روند، غده تیروئید شما را درگیر می کند. دانشمندان دقیقا نمی دانند که چرا این اتفاق می افتد، اما احتمال می دهند که علت آن، ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محرک های محیطی باشد. به هر حال این اتفاق می افتد و این آنتی بادی ها بر توانایی غده تیروئید در تولید هورمون تأثیر می گذارند.

۲. پاسخ بیش از حد به درمان پرکاری تیروئید

افرادی که بیش از حد هورمون تیروئید تولید می کنند (پرکاری تیروئید) اغلب با داروهای ید رادیواکتیو یا ضد تیروئید درمان می شوند. هدف از این درمان ها بازگشت عملکرد تیروئید به حالت عادی است. اما گاهی اوقات، نتیجه ی درمان پرکاری تیروئید می تواند باعث کاهش بیش از حد تولید هورمون تیروئید و در نتیجه کم کاری تیروئید گردد.

۳. جراحی غده تیروئید

از بین بردن تمام یا بخش بزرگی از غده تیروئید می تواند باعث کاهش یا توقف تولید هورمون شود. در این حالت، شما باید هورمون تیروئید را برای ادامه زندگی مصرف کنید.

۴. پرتو درمانی

اشعه استفاده شده برای درمان سرطان های سر و گردن می توانند بر غده تیروئید شما تأثیر بگذارند و ممکن است منجر به کم کاری تیروئید شوند.

۵. داروها

تعدادی از داروها می توانند در ایجاد کم کاری تیروئید نقش داشته باشند. یکی از این داروها لیتیوم است که برای درمان برخی از اختلالات روانپزشکی استفاده می شود. در صورت مصرف دارو های مختلف، از پزشک خود در مورد تأثیر آن بر غده تیروئید خود سوال کنید.

۶. موارد دیگر

کم کاری تیروئید در موارد نادر ممکن است ناشی از یکی از موارد زیر باشد:

بیماری مادرزادی:

برخی از نوزادان با غده تیروئید معیوب یا بدون غده تیروئید به دنیا می آیند. در بیشتر موارد، غده تیروئید به دلایل ناشناخته ای رشد نمی کند، اما برخی از کودکان به طور ارثی دچار این اختلال می شوند. اغلب  نوزادانی که کم کاری تیروئید مادرزادی دارند، در بدو تولد طبیعی به نظر می رسند. به همین دلیل، برای نوزادان تازه متولد شده در ایران و بیشتر کشورهای جهان، بعد از تولد، غربالگری تیروئید را انجام می دهند.

اختلال در هیپوفیز:

کم کاری تیروئید در موارد نادر می تواند به دلیل عدم موفقیت غده هیپوفیز در تولید کافی هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) باشد، که علت آن معمولاً به خاطر وجود تومور خوش خیم در غده هیپوفیز است.

  بارداری:

برخی از خانم ها در دوران بارداری یا پس از آن (کم کاری تیروئید پس از زایمان) دچار کم کاری تیروئید می شوند. در صورت عدم درمان و رسیدگی به این مورد، کم کاری تیروئید خطر سقط جنین، زایمان زودرس و پره اکلامپسی را افزایش می دهد. شرایطی که باعث افزایش چشمگیر فشار خون خانم باردار در طی سه ماه آخر بارداری می شود. همچنین می تواند به طور جدی روی جنین در حال رشد تأثیر بگذارد.

کمبود ید:

ید معدنی، که در درجه اول در غذاهای دریایی، جلبک دریایی، گیاهان رشد یافته در خاک غنی از ید و نمک ید دار یافت می شود، برای تولید هورمون های تیروئید ضروری است. همچنین سطح ید بسیار پایین نیز می تواند منجر به کم کاری تیروئید گردد. اگر ید به مقدار بیش از حد در بدن وجود داشته باشد، می تواند شدت کم کاری تیروئید را در افرادی که از قبل این بیماری را داشته اند، بدتر کند. در برخی از نقاط جهان، کمبود ید رایج است، اما افزودن ید به نمک غذایی عملاً این مشکل را از بین می برد.

عوامل خطر 

اگرچه هرکسی می تواند دچار کم کاری تیروئید شود، اما معمولا ریسک این بیماری در افراد ذیل بیش تر خواهد بود:

  • زنان
  • افراد مسن بالاتر از ۶۰ سال
  • داشتن سابقه خانوادگی بیماری تیروئید
  • وجود یک بیماری خود ایمنی مانند دیابت نوع ۱ یا بیماری سلیاک
  • سابقه درمان با داروهای ید رادیواکتیو یا ضد تیروئید 
  • تابش اشعه به گردن یا قسمت بالای سینه 
  • عمل جراحی تیروئید (تیروئیدکتومی جزئی)
  • زایمان یا بارداری طی ۶ ماه اخیر

عوارض عدم درمان کم کاری تیروئید 

کم کاری تیروئید درمان نشده می تواند منجر به مشکلات سلامتی شود:

۱. گواتر

تحریک مداوم تیروئید برای رهاسازی هورمون های بیشتر، ممکن است باعث بزرگ تر شدن غده تیروئید گردد که به آن گواتر گفته می شود. در حالت کلی، گواتر چندان ناراحتی و سختی ایجاد نمی کند، اما می تواند روی ظاهر شما تأثیر بگذارد و ممکن است در بلع یا تنفستان اختلال ایجاد کند.

۲. مشکلات قلبی

کم کاری تیروئید همچنین ممکن است با افزایش خطر ابتلا به بیماری های قلبی و نارسایی های قلبی همراه باشد، در درجه اول ممکن است در افرادی که تیروئید کم کار دارند، افزایش سطح کلسترول لیپوپروتئین با چگالی کم (LDL)، یا همان کلسترول "بد" رخ دهد.

۳. مسائل بهداشت روان

ممکن است در اوایل کم کاری تیروئید، افسردگی رخ دهد و در صورت عدم رسیدگی برای درمان آن، با گذشت زمان شدیدتر می شود.

 

برای نصب اپلیکیشن هلیکس کلیک نمایید!
مشاوره آنلاین
| اطلاعات دارویی |
اطلاعات پزشکان
سوالات متداول
حدود یک ماه است که پدرم دچار جوش هایی در ناحیه شکم و دست و پاهایش میشود .اما جوش ها بعد از خشک شدن هنوز هم قرمزند. لطفا راهنمایی ام کنید؟
اگر جوش هایی که میزنند،زیاد است ابتدا باید وضعیت هورمونی و تیرویید رو چک کنید ضمنا اگر جوش ها به صورت گروهی و در اندامی مثل زیربغل و کشاله ی ران هم‌میزنند باید مصرف انتی بیوتیک نیز داشته باشند و حتما توسط پزشک جراح ویزیت و معاینه شوند
منبع:
مطالب مرتبط
آزمایش آنتی TPO
علت عرق کردن بیش از حد چیست؟
پرکاری تیروئید در کودکان و نوجوانان
روش های طبیعی متعادل سازی هورمون ها
بررسی و معاینه غدد لنفاوی
پروستاگلاندین‌ چیست؟
آخرین مطالب
درد مفصل
تفاوت ناتوانی جنسی و عقیم بودن (نازایی)
انواع سرفه و درمان
آسپارتام چیست؟
علت سنگین شدن سینه ها
امیکرون کودکان