دندان درد علت و درمان

نویسنده سارا فرخی
بررسی علمی دکتر فاطمه خلیلی

دندان درد علت زیادی دارد که می تواند خواب را از شما بگیرد و اکثرا شب ها اتفاق می افتد. طبق گزارشات سازمان بهداشت پوسیدگی دندان علت اصلی دندان درد بیشتر کودکان و بزرگسالان است. درمان های خانگی زیادی برای کاهش درد دندان وجود دارند مانند سیر، دارچین، کیسه چای نعنا، نمک، عسل و... است. اما برای درمان فوری درد دندان و کاهش سریع آن بهترین راه نگهداشتن آب نمک روی ان و مصرف مسکن ها و لیدوکائین بدون نسخه از داروخانه است.

اما علت پوسیدگی و دندان درد، اینست که؛ باکتری هایی که در دهان انسان زندگی می کنند با مواد قندی و نشاسته موجود در غذایی که می خورید رشد می کنند. این باکتری ها یک پلاک چسبناک تشکیل می دهند که به سطح دندان های فرد می چسبند. اسیدهای تولید شده توسط باکتری های موجود در این پلاک ها می توانند از طریق پوشش سخت و سفید موجود در قسمت بیرونی دندان ها (مینا) باعث ایجاد حفره شوند. اولین علامت پوسیدگی ممکن است احساس درد هنگام خوردن خوراکی شیرین، خیلی سرد یا بسیار گرم باشد. گاهی پوسیدگی به صورت لکه قهوه ای یا سفید روی دندان نشان داده می شود.

علل ایجاد دندان درد چیست؟

علاوه بر پوسیدگی، موارد دیگری مانند مشکلات زیر نیز می توانند موجب دندان درد شوند:

  1. تجمع بقایای غذا بین دندان ها، به ویژه اگر بین دندان های شخص فاصله وجود داشته باشد
  2. التهاب یا عفونت در ریشه دندان یا لثه
  3. ضربه به دندان، از جمله آسیب دیدگی، شکستن یا ساییدن دندان ها بر روی یکدیگر
  4. شکستگی ناگهانی دندان یا ریشه دندان
  5. شکاف در دندان که به مرور زمان اتفاق می افتد
  6. بیرون آمدن تدریجی دندان ها از لثه دندان درآوردن کودک یا بیرون آمدن دندان عقلی که فضای کافی برای خروج یا رشد عادی ندارد (دندان عقل نهفته)
  7. عفونت های سینوسی که می تواند با درد در دندان احساس شوند.

عفونت سینوسی و دندان درد

عفونت سینوسی (سینوزیت) یا التهاب سینوس می تواند باعث دندان درد شود؛ به ویژه در دندان های فوقانی عقب، که نزدیک به سینوس ها هستند. در حقیقت، درد در دندان های فوقانی یک علامت نسبتاً شایع با شرایط التهابی سینوسی است. اگر دندان درد مداوم دارید، ابتدا برای معاینه با دندانپزشک مشورت کنید. وی دلایل احتمالی را برای دندان درد مانند بیماری پریودنتال، ساییدن دندان، حفره یا آبسه دندان در نظر خواهد گرفت.

درد دندان و عفونت گوش 

اگر کسی دچار دندان درد شود، دندانپزشک به او در تعیین و تشخیص علت کمک می کند. درد دندان و فک می تواند ناشی از عفونت گوش باشد، اما عفونت های مکرر گوش نباید اثر طولانی مدت بر روی دندان ها یا لثه ها داشته باشند. در برخی موارد، عفونت های تشخیص داده نشده گوش می تواند منجر به درد دندان یا فک شود. خوشبختانه درد گوش، دندان یا فک اغلب با داروهای مسکن بدون نسخه قابل درمان است.

علت پوسیدگی دندان و دندان درد 

بیماری هایی که ممکن است باعث پوسیدگی و درد دندان شوند:

  1. ۱GERD (بیماری ریفلاکس معده): رفلاکس اسید معده هنگامی اتفاق می افتد که اسید معده هنگام خواب دوباره به دهان بازگردد. این بیماری گوارشی به طور منظم دندان ها را در معرض تماس با اسید معده قرار می دهد و باعث ترک خوردن، خرد شدن یا فرسایش دندان ها می شود. 
  2. مشکلات کبدی یا کلیوی: اگر علیرغم مسواک زدن و نخ دندان کشیدن بوی دهانتان بد می باشد، این می تواند نشانه مشکلی در معده شما باشد. اگر کلیه ها و کبد به درستی سموم را از بین نبرند، رشد بیش از حد باکتری های معده می تواند باعث بوی بد دهان شود. عفونت های دیگر مانند سینوزیت یا ذات الریه نیز می توانند باعث بوی بد دهان شوند. اگر برای رسیدن به نفس تازه و خوشبو از تمامی موارد بهداشتی مانند مسواک، دهانشویه، نخ دندان و... استفاده می کنید اما نتیجه نمی گیرید حتما با یک متخصص درباره آن صحبت کنید.
  3. دیابت: بیش از ۷.۲ میلیون نفر از ابتلای خود به دیابت آگاهی ندارند. اگر این شرایط به خوبی کنترل نشود، می تواند به سلامت دهان و دندان آسیب برساند، باعث از بین رفتن چشایی، ایجاد حفره دندانی، پیشرفت بیماری لثه و سایر علائم شود. خوشبختانه، دندانپزشکان می توانند به شما کمک کنند تا تشخیص دهید که دیابت دارید یا در معرض خطر ابتلا به آن نیستید و در صورت ابتلا به این بیماری، شما را در مورد راهکارهای مناسب مراقبت از بهداشت دهان و دندان راهنمایی می کنند. مطالعات نشان می دهند که درمان بیماری لثه می تواند به بیماران دیابتی کمک کند تا قند خون خود را بهتر کنترل کرده و روند پیشرفت بیماری را کند کنند.
  4. استرس: سردردهای صبحگاهی، درد عضلات، فک و گردن می تواند به دلیل دندان قروچه دندان های آسیاب هنگام خواب باشد. حتی ممکن است فرد متوجه نباشد که این کار را انجام می دهد، اما اغلب دندانپزشکان می توانند علائم دندان قروچه و شکستگی ناشی از استرس را تشخیص دهند.

تاثیر مراقبت های دندان بر گوش و سلامتی

به نظر می رسد بهداشت نامناسب دهان و دندان می تواند دلیلی برای عفونت گوش باشد، زیرا تجمع باکتری در گوش اغلب منجر به عفونت می شود و دهان محل تولید باکتری است. اما در کمال تعجب، یکی از مطالعات انجام شده نتیجه گرفت که بین عفونت گوش و بهداشت نامناسب دهان رابطه معناداری وجود ندارد. ارتباط بین عفونت های دهان و گوش به سادگی دردی است که در هنگام آلوده شدن گوش ها ممکن است در دندان ها و فک خود احساس شود.

درمان های خانگی برای کاهش دندان درد

اگر دندان درد دارید و نمی توانید به دندانپزشک مراجعه کنید، این نکات مربوط به مراقبت از خود را برای دندان درد امتحان کنید:

  1. دهان خود را با آب گرم بسیار آرام بشویید.
  2. برای از بین بردن ذرات غذا یا پلاک های بین دندان های خود از نخ دندان استفاده کنید.
  3. استفاده از مسکن بدون نسخه (OTC) را برای رفع درد در نظر بگیرید. توجه داشته باشید که آسپرین یا مسکن دیگری را مستقیماً در برابر لثه قرار ندهید زیرا ممکن است بافت لثه را بسوزاند.
  4. اگر دندان درد به دلیل برخورد ضربه به دندان ایجاد شده است، کمپرس سرد را به قسمت خارجی گونه خود بمالید.
  5. هنگام استفاده از محصولات حاوی بنزوکائین احتیاط کنید. مصرف بی رویه بنزوکائین با یک بیماری نادر و جدی و گاهی کشنده، به نام متهموگلوبینمی مرتبط است که میزان اکسیژن خون را می تواند تحت تاثیر قرار دهد.
  6. شستشوی دهان با آب نمک: برای بسیاری از افراد، شستشوی دهان با آب نمک یک درمان خط اول موثر است. آب نمک یک ضد عفونی کننده طبیعی می باشد و می تواند باعث شل شدن ذرات و بقایای مواد غذایی شود که ممکن است در بین دندان ها گیر کرده باشد. درمان دندان درد با آب نمک همچنین می تواند به کاهش التهاب و التیام زخم های دهانی کمک کند. برای استفاده از این روش، ۱/۲ قاشق چای خوری نمک را در یک لیوان آب گرم مخلوط کرده و از آن به عنوان دهانشویه استفاده کنید.
  7. شستشو با پراکسید هیدروژن: شستشو دهان با پراکسید هیدروژن نیز ممکن است به تسکین درد و التهاب کمک کند. علاوه بر از بین بردن باکتری ها، پراکسید هیدروژن می تواند پلاک را کاهش دهد و خونریزی لثه را بهبود بخشد. اطمینان حاصل کنید که پراکسید هیدروژن را به درستی رقیق کرده اید. برای این کار پراکسید هیدروژن ۳ درصد را با پیمانه های مساوی آب مخلوط کرده و از آن به عنوان دهانشویه استفاده نمایید. آن را قورت ندهید.
  8. کمپرس سرد: برای تسکین درد دندان می توانید از کمپرس سرد نیز استفاده کنید. به خصوص اگر ضربه باعث دندان درد در شما شده باشد. کمپرس سرد باعث انقباض رگ های خونی در منطقه درد می گردد و باعث می شود درد کاهش یابد. سرما همچنین می تواند تورم و التهاب را کاهش دهد. برای استفاده از این روش، یک کیسه یخ بسته بندی شده با حوله را به مدت ۲۰ دقیقه در محل آسیب دیده نگه دارید. هر چند ساعت یک بار می توانید این کار را تکرار کنید.
  9. کیسه های چای نعنا فلفلی: از کیسه های چای نعناع فلفلی می توان برای بی حس شدن درد و تسکین لثه های حساس استفاده کرد. برای این کار، اجازه دهید یک کیسه چای استفاده شده، خنک شود (نه کاملا خنک، باید کمی گرم باشد) سپس کیسه را به دندان خود بمالید.
  10. سیر: از هزاران سال پیش، سیر به دلیل خواص دارویی شناخته شده و مورد استفاده قرار می گرفته است. سیر نه تنها می تواند باکتری های مضر را که باعث پلاک دندان می شوند از بین ببرد، بلکه می تواند به عنوان مسکن درد نیز عمل کند. برای استفاده از این روش، یک حبه سیر را خرد کنید تا خمیر ایجاد شود و آن را به منطقه آسیب دیده بمالید. می توانید کمی نمک همبه مخلوط اضافه کنید. متناوباً، می توانید یک حبه سیر تازه را به آرامی بجوید.
  11. عصاره وانیل: عصاره وانیل حاوی الکل است که می تواند به بی حس شدن درد کمک کند. آنتی اکسیدان موجود در آن نیز وانیل را به یک ماده درمانی خوب تبدیل می کند. برای استفاده از این روش، مقدار کمی عصاره وانیل را روی انگشت یا یک پنبه بمالید. چند بار در روز آن را مستقیماً روی ناحیه آسیب دیده قرار دهید.

نکات قابل توجه هنگام دندان درد

  1. قبل از استفاده از داروی ضد عفونی کننده OTC که حاوی بنزوکائین است با دندانپزشک یا پزشک صحبت کنید.
  2. در كودكان كمتر از ۲ سال از هیچ محصولی حاوی بنزوكائین (مانند ژل های دندان درآوردن مانند آنبسول، اوراباز، اوراژل و سایر محصولات) استفاده نکنید.
  3. هرگز بیش از دوز توصیه شده بنزوکائین استفاده نکنید.
  4. محصولات حاوی بنزوکائین را دور از دسترس کودکان نگهداری کنید.
  5. در صورت داشتن دندان درد، فوراً با دندانپزشک تماس بگیرید.
  6. دردی که بیش از یک یا دو روز ادامه داشته باشد نیازمند معاینه است.
  7. تب از علائمی  است که باید سریع تر تحت نظر پزشک از بین برود.
  8. علائم و نشانه های عفونت، مانند تورم، درد هنگام لمس، لثه های قرمز یا ترشحات مزه دار نیز غیر طبیعی محسوب می شوند.
  9. مشکل در تنفس یا بلعیدن نیز نیاز به ویزیت فوری پزشک دارد.
  10. اگر درد عفونت گوش به سمت دندان ها یا فک کشیده شود، داروهای مسکن بدون نسخه، که برای گوش درد استفاده می شوند می توانند به فرد در رفع درد دهان یا دندان کمک کند. در واقع برای عفونت گوش نیازی به داروی مسکن نسخه ای نیست.
  11. داشتن یک روش استاندارد برای مسواک زدن و استفاده از نخ دندان، مراجعه منظم به دندانپزشک برای تمیز کردن حرفه ای دندان ها و یافتن جایگزین هایی برای درمان، همگی راه های خوبی برای کمک به جلوگیری از درد دندان و لثه ناشی از سوراخ شدن یا التهاب لثه است.
برای نصب اپلیکیشن هلیکس کلیک نمایید!
مشاوره آنلاین
| اطلاعات دارویی |
اطلاعات پزشکان
مطالب مرتبط
علت پوسیدگی شدید دندان
درمان تحلیل رفتن لثه
علت خونریزی لثه چیست؟
۲۱ عادتی که باعث خراب شدن دندان‌ها می‌شود!
چگونه دندان های سالمی داشته باشیم؟
آفت دهانی
آخرین مطالب
علت پوست پوست شدن نوک سینه
بیماری عروق کوچک قلب
حساسیت به سویا
زخم دهانه رحم یا سرویسیت
آیا آی وی اف درد دارد؟
داروی بیزوپرولول